Het regelmatig en grondig schoonmaken van je racefiets, mountainbike of gravelbike is essentieel voor een soepele rit en een langere levensduur van je kostbare onderdelen. Zand, modder en opgedroogd straatvuil werken namelijk als schuurpapier op je ketting, tandwielen en lagers. Met de juiste aanpak, goede fietsshampoo en specifieke borstels verwijder je hardnekkig vuil zonder de lak of gevoelige draaiende delen te beschadigen. In dit complete stappenplan legt mecanicien Martijn Merkx stap voor stap uit hoe je jouw fiets eenvoudig, snel en duurzaam weer brandschoon maakt, zodat je elke rit start met een perfect onderhouden fiets.
Tekst & fotografie Bram de Vrind
Kort antwoord
Hoe maak je jouw racefiets of mountainbike het beste schoon?
- Eerst afspoelen en ontvetten: Spoel grof zand en modder eerst voorzichtig af met lage waterdruk en ontvet de ketting en cassette gericht met een biologische ontvetter.
- Wassen met twee emmers: Was het frame en de onderdelen met een zachte borstel en milde bike shampoo, en spoel je borstel regelmatig uit in een aparte emmer met schoon spoelwater.
- Zorgvuldig drogen: Droog je frame, boutjes en aandrijving grondig af met een zachte doek om roestvorming en kringen te voorkomen.
- Beschermen en smeren: Bescherm je frame met een vuilafstotende framewax en smeer de ketting met hoogwaardige kettingolie of kettingwax.
Bekijk direct alle fietsschoonmaakartikelen bij FuturumShop.
-
Waarom regelmatig poetsen belangrijk is - Benodigdheden fiets schoonmaken
- Fiets schoonmaken: de voorbereiding
- 10 stappenplan fiets schoonmaken
- EARTHLAB onderhoudsproducten
- Veelgestelde vragen (FAQ)
» Waarom regelmatig poetsen belangrijk is
Sopje maken, spons erbij en poetsen maar? Niet helemaal. Het poetsen van je fiets kent meer valkuilen dan je misschien denkt, weet Martijn Merkx, productmanager van onder andere FUTURUM & XAND bij FuturumShop. Merkx was jarenlang mecanicien voor onderdelenfabrikant SRAM bij verschillende evenementen en MTB-wereldbekerwedstrijden. “Op het hoogste niveau is een brandschone en perfect gesmeerde fiets een must. Maar ook voor de recreant geeft een goed verzorgde fiets meer fietsplezier. Daarnaast gaan je onderdelen langer mee. Afhankelijk van de omstandigheden en het gebruik bepaal je of het nodig is om je fiets volledig te wassen of dat een poetsbeurt met een doek volstaat.”
Het gaat het vaakst mis doordat fietsers hun racer, gravelbike of mountainbike te weinig en onvoldoende poetsen, zegt Merkx. “Lastige hoekjes, zoals de binnenkant van de voorbladen, worden vaak over het hoofd gezien. Daar hoopt zich dan vuil op en dat zorgt voor extra slijtage.” Maar ook het verkeerd poetsen van de fiets beperkt de levensduur van de onderdelen. Onder andere door het gebruik van verkeerd of te veel schoonmaakmiddel. “Spuit bijvoorbeeld niet te veel ontvetter op je cassette, want die kan in de body trekken. Dat leidt tot extra slijtage van de lagers in de body.”
» Benodigdheden fiets schoonmaken
Voordat je begint met poetsen, leg je alle benodigdheden klaar. Zo werk je snel en voorkom je dat vuil opdroogt tijdens de wasbeurt:
- Tuinslang, kleine drukreiniger of bidon
- Twee emmers
- Bike shampoo
- Ontvetter
- Schoonmaakborstels
- Droogdoek
- Microvezel poetsdoek
- Eventueel: compressor
» Fiets schoonmaken: de voorbereiding
Plaats je fiets bij voorkeur in een montagestandaard. Als de fiets geklemd moet worden, maak dan eerst het te klemmen deel van de fiets schoon. Haal, afhankelijk van het type montagestandaard, de wielen uit de fiets. Vul één emmer met bike shampoo en één emmer met schoon water.
» 10 stappenplan fiets schoonmaken
10 stappenplan fiets schoonmaken
- Eerst afspoelen
Spoel de fiets af om het grofste vuil te verwijderen. Dit doe je met een tuinslang of kleine drukreiniger. Let op: de fiets lijkt na deze stap vaak schoon, maar schijn bedriegt. Na het opdrogen vormt vaak het resterende vuil een waas op het frame.
Tip: heb je geen tuinslang of drukreiniger? Dan kan het afspoelen ook met een bidon met water.
- Ontvetter op de ketting
Breng ontvetter aan op de ketting. Je kunt multi-ontvetter gebruiken bij een vuile ketting en superontvetter bij een extreem vuile ketting. Breng eventueel verdunde shampoo aan op de rest van de fiets of op hardnekkige vlekken.
Tip: bij een ernstig vervuilde ketting kun je een beetje superontvetter in een bakje doen en op de ketting aanbrengen met een verfkwast. Wil je precies weten hoe je je fietsketting en cassette ontvet? Check dan onze handleiding voor fietsketting en cassette schoonmaken. Hierin wordt ook beschreven hoe je de derailleur en kettingbladen en schijfremmen schoonmaakt.
- Ketting afborstelen
Was de ketting en tandwielen met een harde borstel. Gebruik voor de moeilijk bereikbare plekken een rager (smalle borstel met lange haren).
- Was de rest van de fiets met een zachte borstel en shampoo
Was de rest van de fiets met een zachte borstel. Spoel de borstels regelmatig uit in de emmer met water. Zo blijft het waswater in de andere emmer schoon.
Tip: gebruik een speciaal type borstel dat geen krassen op je frame veroorzaakt.
- Weer afspoelen
Spoel de fiets goed af, zodat je alle vuil- en shampooresten verwijdert. Resten van bijvoorbeeld ontvetter kunnen vlekken veroorzaken als deze achterblijven.
- Maak de wielen schoon
Was de wielen. Spuit de wielen eerst af. De velgen doe je met bikeshampoo en een zachte borstel. De cassette poets je met ontvetter (niet te veel!) en een harde borstel. Was de cassette daarna nog eens met bikeshampoo. Poets ook het loopvlak van de banden, zodat je eventuele zwakke plekken of beschadigingen blootlegt. Vervolgens afspuiten.
Tip: als de cassette erg vies is, demonteer je deze en maak je de verschillende tandwielen los van elkaar schoon.
- Fiets droogmaken
Maak de fiets droog met een droge doek of compressor. Door de fiets goed droog te maken voorkom je dat er water achterblijft in bijvoorbeeld boutjes en dat er roestvlekken ontstaan. Met een compressor kun je dit soort plekken goed droog maken.
Tip: als je je fiets goed hebt gereinigd, kun je de droogdoek gebruiken voor het frame én de ketting of cassette. Een brandschone ketting en cassette geven niet af.
- kleine onderdelen droogmaken
Maak de wielen en cassette droog. Zorg ervoor dat je ook de nippels van de spaken goed droog maakt, zodat er zich geen roest vormt.
Tip: maak de kransjes van de cassette stuk voor stuk droog door een dunne doek tussen de kransjes te wrijven.
- Ketting smeren
Smeer de ketting met kettingolie of kettingwax. Hiervoor moet de ketting goed droog zijn. Het verschil tussen olie en wax is dat wax een beschermend laagje achterlaat op de ketting zodat deze minder vuil aanpakt. Olie dringt diep door in de ketting. Je moet de overtollige olie van de ketting poetsen zodat de ketting niet vies wordt.
Tips: olie of wax je ketting ongeveer om de 250 kilometer (afhankelijk van het type smeermiddel dat je gebruikt). Gebruik je kettingwax, wrijf de wax dan na het aanbrengen met je vingers tussen de schakels. Wil je alles weten over het smeren van je fietsketting? Check dan onze gids over fietsketting smeren met wax of kettingolie.
- Alles weer glimmend in de wax
Behandel het frame met wax. Door de waxlaag wordt het frame vuil- en waterafstotend, waardoor je fiets minder snel vies wordt en het schoonmaken de volgende keer makkelijker gaat!
» EARTHLAB onderhoudsproducten
Voor een grondige en milieubewuste poetsbeurt kies je voor de biologisch afbreekbare onderhoudsmiddelen van ons eigen merk EARTHLAB. De plantaardige formules zijn zacht voor je lak en lagers, maar hard tegen vuil en kettingvet.
Het Earthlab Ultra Cleaning Combi Pack bevat alles wat je nodig hebt om je complete fiets te wassen en te ontvetten zonder schadelijke stoffen:
